Ù tai là triệu chứng của nhiều bệnh khác nhau, báo hiệu một tổn thương nào đó trên đường dẫn truyền của cơ quan thính giác.

Nguyên nhân có thể do tai bị tắc vì ráy tai quá nhiều; dị ứng thức ăn, thuốc uống; bị viêm tai giữa; có hiện tượng bất bình thường ở mạch máu não; tổn thương các dây thần kinh thính giác (do nghe tiếng nổ to, tiếng ồn thường xuyên...); bệnh đái tháo đường; có khối u ở não; tuổi cao...

Rất nhiều nguyên nhân gây ra chứng ù tai

Ai cũng có thể bị ù tai, không phân biệt giới tính, môi trường xã hội hoặc tuổi tác. Nguyên nhân thông thường nhất là chấn thương do âm thanh, thường thấy do nghe nhạc tăng âm hoặc do phơi nhiễm liên tục với âm thanh cường độ hỗn loạn (máy nghe nhạc di động). Tiếp theo là các bệnh về mạch máu do tuổi tác và các nguyên nhân khác nhưng hiếm hơn: ngộ độc một loại thuốc, bệnh đặc thù về ốc tai, u lành não…

Chứng ù tai
Nguyên nhân ù tai có thể do nhiễm khuẩn, xơ cứng chuỗi xương con trong tai.

Ngoài ra, các nguyên nhân khác như: Cảm lạnh gây viêm mũi - họng xuất tiết; Viêm tắc vòi tai (vòi Eustachi), viêm tai giữa, viêm áp-xe amidan, đau răng số 8 hàm trên; Đi máy bay ở độ cao; Chấn thương sọ não, chấn động mạnh vào tai như tát mạnh; Mất máu nhiều, đột ngột, chóng mặt, hoa mắt; Quá trình lão hóa cơ quan thính giác, gây hiện tượng thoái hóa, xơ xốp, ù tai, nghễnh ngãng, điếc...

Một số bệnh hiểm nghèo kèm theo như tiểu đường, xơ vữa động mạch, tăng huyết áp hoặc các bệnh ung thư như: ung thư vòm họng, ung thư sàng hàm, các khối u ở não; Dùng lâu dài các thuốc streptomycin, gentamyxin, quinin...; Ù tai có thể do một số nguyên nhân không nguy hiểm như ống tai bị bít do ráy tai, nước... Song, có một số vấn đề khác phức tạp hơn như nhiễm khuẩn, xơ cứng chuỗi xương con trong tai.

Ù tai không chỉ thuộc chuyên khoa tai - mũi - họng mà có liên quan đến nhiều chuyên khoa khác như tim mạch, nội tiết, chấn thương, ung bướu. Vì vậy, người bệnh cần được thăm khám tỉ mỉ để tìm nguyên nhân gây bệnh và kịp thời điều trị.

Biểu hiện và các triệu chứng ù tai gây ra

Ù tai là khi người mắc chứng này cảm nhận được trong tai mình có tiếng kêu lạ như tiếng gió thổi, tiếng huýt sáo, tiếng ve kêu, có thể ở một bên hay cả hai bên tai. Những âm thanh này chỉ có chính người bị ù tai cảm nhận được. Ù tai có thể liên tục hay ù từng lúc. Người mắc chứng ù tai cảm nhận rõ nhất về đêm hay những lúc yên tĩnh.

Triệu chứng ù tai có thể gây ra nhiều vấn đề: mất ngủ, mất tập trung, trầm cảm, bực bội… Ngoài ra, ù tai có thể đi kèm với nghe kém, chóng mặt hay đau đầu, hoa mắt. Đặc biệt là với những người ù tai kèm nghe kém đột ngột thì phải đi khám ngay. Khám và điều trị càng sớm càng có hiệu quả cao, để muộn có thể dẫn tới điếc không hồi phục.

Điều trị thế nào?

Chứng ù tai có nhiều nguyên nhân gây ra, cách tốt nhất là nếu gặp trường hợp trên thì tới gặp bác sĩ chuyên khoa tai mũi họng ngay để khám, tìm nguyên nhân để giải quyết và có thể điều trị một cách hiệu quả nhất. Trước hết, cần chú ý tới tâm trạng của người bệnh vì bệnh nhân thường lo lắng, mất ngủ dẫn tới suy nhược cơ thể, do đó, có thể dùng các thuốc an thần nhẹ trước khi đi ngủ, hơn nữa, ban đêm yên tĩnh, tiếng ù tai càng tăng.

Chứng ù tai
Khi bị ù tai thường xuyên cần đi khám tìm nguyên nhân để được điều trị đúng.

Các trường hợp bệnh lý như viêm ống tai ngoài, nấm ống tai, nút ráy tai hay viêm tai giữa thì ngoài việc điều trị viêm, cần làm sạch ống tai; Một số người ù tai do tiếp xúc với tiếng ồn hoặc nghe nhạc qua tai nghe quá to, kéo dài thì nên tránh tiếp xúc với tiếng ồn; nếu huyết áp cao, cần dùng thuốc hạ áp theo hướng dẫn của bác sĩ tim mạch; các trường hợp ù tai do rối loạn vận mạch, thiểu năng tuần hoàn não, cần sử dụng nhóm thuốc làm giãn động mạch tai trong và tăng vận chuyển oxy đến ốc tai; điều trị các bệnh mũi xoang, họng gây ù tai như nạo VA, vệ sinh mũi họng, nong hoặc bơm hơi vòi nhĩ trong trường hợp vòi nhĩ bị tắc.

Các trường hợp nặng như viêm mê nhĩ, bệnh Ménière, u não, u dây thần kinh số VIII, ung thư vòm mũi họng thì phải điều trị theo chuyên khoa sâu, có thể điều trị nội khoa hoặc phẫu thuật.

Nhiều trường hợp ù tai không tìm được nguyên nhân, không có phương pháp điều trị đặc hiệu. Cần giải thích cho bệnh nhân làm quen dần với triệu chứng này.

 

Lời khuyên của thầy thuốc

Một số phương pháp có thể giúp làm giảm ù tai, có thể được tự thực hiện ở nhà một cách dễ dàng. Ví dụ như: Tập thể dục đều đặn, giúp cho máu đến vùng đầu cổ đầy đủ hơn. Không nên sử dụng nhiều chất kích thích như rượu, thuốc lá, cà phê. Tránh tiếp xúc các tiếng ồn quá mạnh, các tiếng ồn kéo dài và liên tục, nghe nhạc quá to hoặc qua tai nghe. Có một lối sống lành mạnh, làm việc và nghỉ ngơi hợp lí. Tăng cường các bài tập thở, thiền, yoga, dưỡng sinh. Kiểm soát huyết áp đúng mức. Có thể nghe nhạc nhẹ, êm dịu khi đi ngủ để “đè” tiếng ù.

BS. Trần Anh Ngọc

Bình luận