Một trong những bí ẩn y học con người đến nay vẫn hoài nghi, tại sao có người mắc bệnh, người thì không.

Vì sao Mary Mallon trở nên nổi  tiếng?

Theo Bách khoa thư mở (WP), Mary Mallon (1869 -1938) còn có tên gọi khác là Typhoid Mary, người đầu tiên trong lịch sử nước Mỹ mang ký sinh thương hàn nhưng bản thân lại không việc gì. Mary Mallon sinh tại hạt Tyrone, Ireland, di cư vào Mỹ năm 1884 làm nghề đầu bếp ở Mamaroneck, New York. Chỉ trong thời gian hai tuần người dân ở đây đã bị nhiễm vi khuẩn thương hàn. Bà Mary Mallon đã bỏ vài tháng để giúp những người chính bà làm lây nhiễm, nhưng càng giúp bệnh tình của họ lại càng tồi tệ hơn. Từ đây, ngày càng có thêm nhiều người bị nhiễm bệnh.

Tổng cộng, Mary Mallon đã làm cho 53 người nhiễm bệnh, 3 trong số này thiệt mạng. Từ đây tên tuổi Mary Mallon càng trở nên nổi tiếng, nhưng Mallon lại không đi khám và từ chối bỏ nghề nấu ăn vì nghĩ rằng bị mọi người vu cáo. Mallon hứa sẽ không làm đầu bếp nữa, nhưng cuối cùng lại thất hứa, đổi tên, tiếp tục hành nghề buộc chính quyền phải áp dụng cách ly vĩnh viễn. Nhiều thông tin đồn thổi,  Mallon đã bị nhiễm bệnh khi còn nằm trong bụng mẹ, nhưng thực hư điều này không có tài liệu nào nói đến.

Mary Mallon (người đầu tiên trái sang) nằm điều trị trong đợt cách ly đầu tiên

Bác sĩ người Mỹ George Soper, một trong những người tiên phong đi đầu trong nghiên cứu về thương hàn đã phát hiện ra Mallon là vật truyền nhiễm, nhưng Mallon lại kiên quyết từ chối để các nhà nghiên cứu lấy nước tiểu và phân phục vụ cho việc phân tích. Theo Soper, Mallon là người mang vật ký sinh thương hàn, có thể lây nhiễm trong khi khỏe mạnh nhưng do các quy định pháp luật thời đó, việc khám và xét nghiệm những người khỏe mạnh chưa được áp dụng. Ngoài ra, còn phải kể đến thành kiến với những người Ireland như Mallon, thậm chí có người còn ủng hộ Mallon và cho rằng do những căn nhà ổ chuột, vệ sinh kém phát sinh dịch bệnh chính là thủ phạm lan truyền mầm bệnh.

Mary Mallon không phải là người đầu tiên mang ký sinh thương hàn mà tính đến năm 1909 có tới 5 người khác cùng gây bệnh

 

Không chịu bó tay, Sở Y tế New York (NHD) đã cử bác sĩ Sara Josephine Baker đến để kiểm tra Mary với sự hỗ trợ của cảnh sát. Cuối cùng, phát hiện thấy Mallon là người mang vật ký sinh thương hàn và buộc phải cách ly, không được phép hành nghề nấu ăn nữa. Sau khi cam kết. Mallon không bị cánh ly nữa và trở về đất liền. Đáng tiếc sau khi được thả Mallon lại đổi tên thành Mary Brown, trở lại với công việc cũ và từ đây, lây nhiễm thêm cho 25 người nữ vào năm 1915. Lần này Mallon bị truy tìm gắt gao hơn,  buộc phải quay về đảo cũ để cách ly và sống tại đảo này cho đến hết đời. Tên tuổi của bà trở nên nổi tiếng, được phép làm việc cho một phòng thí nghiệm trên đảo. Sáu năm trước khi qua đời Mallon bị liệt do tai biến mạch máu não, bà qua đời đầu tháng 11 năm 1938 ở tuổi 69. Ngay sau khi tắt thở, một cuộc khám nghiệm tử thi đã được tiến hành, người ta tìm thấy vi khuẩn thương hàn trong túi mật. Mallon được hỏa thiêu, thi hài tro được chôn cất tại nghĩa trang Saint Raymond, Bronx.

Thêm những khám phá mới ít biết về Mary Mallon

Nhân 80 năm ngày mất của người phụ nữ “vô danh nhưng nổi tiếng” này, tạp chí trực tuyến Listverse của Anh đầu tháng 7-2018 đã cập nhật những tình tiết mới nhất về Mallon và căn bệnh mà bà từng mắc phải.

Mary Mallon không phải là người đầu tiên mang ký sinh thương hàn:

Bình luận